İngilizce Emir Cümleleri (Imperatives) Konu Anlatımı: Olumlu ve Olumsuz Emirler, Örnek Cümleler ve Alıştırmalar
İngilizce emir cümleleri (imperatives), birine bir şeyi yapmasını ya da yapmamasını söylediğimiz cümlelerdir. Cümle fiilin yalın hâliyle başlar ve özne söylenmez: Open the door. (Kapıyı aç.) Olumsuz emirde fiilin önüne don't gelir: Don't run. (Koşma.) Kibar olmak için please eklenir.
Fiil (yalın hâl) + … / Don't + fiil + …
Bu derste öğreneceklerin
- 1İngilizce Emir Cümleleri Nedir? Imperatives Ne Demek?
- 2İngilizce Emir Cümleleri Nasıl Kurulur?
- 3İngilizce Emir Cümleleri Ne Zaman Kullanılır?
- 4İngilizce Olumlu ve Olumsuz Emir Cümleleri
- 5Please ile Kibar Emir Cümleleri
- 6Let's ve Let Me Nasıl Kullanılır?
- 7İngilizce Emir Cümleleri ile En Sık Yapılan Hatalar
- 8Emir Cümleleri ile Present Simple Farkı
- 9Derinleşmek İsteyenlere
- 10İngilizce Emir Cümleleri Alıştırmaları
- 11İngilizce Emir Cümleleri Konu Özeti
- 12İngilizce Emir Cümleleri Hakkında Sık Sorulan Sorular
İngilizce Emir Cümleleri Nedir? Imperatives Ne Demek?
Imperative, dilbilgisinde “emir kipi” demektir. Emir cümleleriyle birinden bir şey yapmasını isteriz, ona yol gösteririz, uyarırız ya da bir şeyi yasaklarız. İngilizcede bu cümleler kurulması en kolay cümlelerdir: fiilin sözlükteki hâlini alırsın, cümlenin başına koyarsın ve gerisini eklersin. Sit down. (Otur.) Listen to me. (Beni dinle.)
Türkçede emir, kime söylendiğine göre değişir: “gel” (sen), “gelin” (siz). İngilizcede ise tek bir şekil vardır. Come here. cümlesi hem tek bir kişiye hem de bir gruba söylenebilir. Fiil ek almaz; -s, -ing ya da to eklenmez. Cümlede özne de yoktur, çünkü emrin “sana” ya da “size” söylendiği zaten bellidir.
| Türkçe | İngilizce | Not |
|---|---|---|
| Otur. / Oturun. | Sit down. | sen ve siz aynı |
| Kapıyı kapat. | Close the door. | fiil başta |
| Bana yardım et. | Help me. | özne yok |
| Konuşma. | Don't talk. | olumsuz: don't |
| Dikkatli ol. | Be careful. | sıfatla: be |
İngilizce Emir Cümleleri Nasıl Kurulur?
Emir cümlesinin bütün sırrı fiilin yalın hâlidir (base form), yani sözlükte gördüğün hâl: go, eat, open, be. Olumlu emirde bu fiil cümlenin başına gelir. Olumsuz emirde başına don't (do not) eklenir. Bir öneride bulunurken, yani kendini de işin içine katarken, let's kullanılır. Aşağıdaki tablo bütün kalıpları bir arada gösteriyor.

| Tür | Yapı | Örnek | Türkçesi |
|---|---|---|---|
| Olumlu | Fiil + … | Wash your hands. | Ellerini yıka. |
| Olumsuz | Don't + fiil + … | Don't eat in class. | Derste yemek yeme. |
| Be ile olumlu | Be + sıfat | Be quiet. | Sessiz ol. |
| Be ile olumsuz | Don't be + sıfat | Don't be late. | Geç kalma. |
| Kibar | Please + fiil / fiil + please | Please sit down. | Lütfen oturun. |
| Öneri | Let's + fiil | Let's go. | Hadi gidelim. |
| Olumsuz öneri | Let's not + fiil | Let's not wait. | Beklemeyelim. |
Don't, do not’ın kısaltmasıdır. Konuşmada neredeyse her zaman don't kullanılır; do not daha resmî ve daha serttir.
- Özne yoktur: Open the window. Cümlenin başına “you” koymazsın; emrin karşındaki kişiye söylendiği bellidir.
- Fiil hep yalın hâldedir: Drink water. (drinks, drinking ya da to drink değil.) Konuştuğun kişi kim olursa olsun fiil değişmez.
- Olumsuzda her zaman don't: Emirde doesn't, isn't ya da yalnız not kullanılmaz: Don't touch it.
- Noktalama: Emir cümlesi genellikle nokta ile biter. Acil bir uyarıda ya da güçlü bir duyguda ünlem konur: Stop! Be careful!
- Nesne ve diğer ögeler fiilden sonra gelir: Put the bag on the chair. (Çantayı sandalyenin üstüne koy.) Bu sıralama, İngilizcedeki genel cümle yapısı kuralının aynısıdır.
İngilizce Emir Cümleleri Ne Zaman Kullanılır?
Emir cümleleri yalnız emir vermek için değil, gündelik iletişimin pek çok anında kullanılır. Tabelalarda, kullanım kılavuzlarında, tariflerde, sınıfta ve arkadaş sohbetinde sürekli karşına çıkar. Bu bölümde yedi temel kullanımı tek tek, örnekleriyle ele alıyoruz. Bir cümlenin nasıl okunduğunu merak edersen yanındaki dinle düğmesine bas.

1Talimat ve yönerge verirken
Sınıfta, işte ya da bir sınavda ne yapılacağını söylerken. Öğretmenlerin en sık kullandığı cümleler bu türdendir.
- Open your books to page ten.Kitaplarınızın onuncu sayfasını açın.
- Listen and repeat.Dinleyin ve tekrar edin.
- Write your name here.Adını buraya yaz.
2Yemek tarifi ve kullanım bilgisi verirken
Bir işin adım adım nasıl yapılacağını anlatırken. Tariflerde ve kullanım kılavuzlarında neredeyse her cümle emir cümlesidir.
- Cut the onions.Soğanları doğra.
- Add some salt.Biraz tuz ekle.
- Press the green button.Yeşil düğmeye bas.
3Yol tarif ederken
Birine bir yere nasıl gideceğini anlatırken. Bu cümlelerde genellikle yön ve yer bildiren kelimeler kullanılır.
- Go straight on.Dümdüz git.
- Turn left at the bank.Bankadan sola dön.
- Take the second street on the right.Sağdaki ikinci sokağa gir.
4Uyarı ve yasak bildirirken
Birini bir tehlikeye karşı uyarırken ya da bir şeyin yapılmamasını isterken. Bu cümlelerde olumsuz emir (don't) çok sık görülür.
- Be careful! The floor is wet.Dikkat et! Yer ıslak.
- Don't touch the oven.Fırına dokunma.
- Don't swim here.Burada yüzmeyin.
5Tavsiye verirken
Arkadaşça bir öneride bulunurken. Ses tonu yumuşak olduğunda emir cümlesi bir tavsiyeye dönüşür.
- Take an umbrella. It's raining.Şemsiye al. Yağmur yağıyor.
- Drink a lot of water.Bol su iç.
- Don't worry.Merak etme. / Endişelenme.
6Davet ve ikramda bulunurken
Misafiri içeri buyur ederken ya da ona bir şey ikram ederken. Bu cümleler emir değil, nazik bir davettir.
- Come in, please.Buyurun, girin.
- Sit down, please.Lütfen oturun.
- Have some tea.Buyurun, biraz çay alın.
7İyi dilek bildirirken
Vedalaşırken ya da birine iyi dileklerini iletirken kullanılan kalıplaşmış cümleler de emir yapısındadır.
- Have a nice day!İyi günler!
- Enjoy your meal.Afiyet olsun.
- Get well soon.Geçmiş olsun.
İngilizce Olumlu ve Olumsuz Emir Cümleleri
Emir cümlelerinin olumlu ve olumsuz hâlleri arasında yalnız tek bir kelime fark vardır: don't. Olumlu cümleyi olumsuz yapmak için fiilin önüne don't eklersin, gerisi aynen kalır. Open the window. (Pencereyi aç.) → Don't open the window. (Pencereyi açma.) Aşağıda olumlu emri, don't ile olumsuz emri ve be ile kurulan emirleri ayrı ayrı göreceksin.
Fiil + …: olumlu emir cümleleri
Olumlu emir cümlesi doğrudan fiille başlar. Fiilden sonra nesne, yer ya da zaman bilgisi gelebilir. Bazen tek bir fiil bile tam bir cümledir: Wait! (Bekle!) Look! (Bak!)
- Close the window, please.Lütfen pencereyi kapat.
- Call me tonight.Bu akşam beni ara.
- Put your shoes here.Ayakkabılarını buraya koy.
- Wait for me at the bus stop.Beni otobüs durağında bekle.
Don't + fiil: olumsuz emir cümleleri
Olumsuz emir, Türkçedeki “-ma, -me” ekinin karşılığıdır: “yapma, gitme, unutma”. İngilizcede bu ek ayrı bir kelimedir ve fiilin önüne gelir: Don't + fiil. Karşındaki kişi tek de olsa, kalabalık bir grup da olsa hep don't kullanılır. Yazılı talimatlarda ve tabelalarda daha resmî olan do not da sık görülür: Do not enter. (Girmeyiniz.)
- Don't forget your keys.Anahtarlarını unutma.
- Don't eat too much sugar.Çok fazla şeker yeme.
- Don't open the door.Kapıyı açma.
- Do not use your phone in class.Derste telefonunuzu kullanmayın.
Be / don't be + sıfat: sıfatla emir
Bir sıfatla emir vermek istediğinde, yani birinden belli bir şekilde “olmasını” istediğinde be kullanırsın. Be, to be fiilinin yalın hâlidir; am, is, are burada kullanılmaz. Olumsuzu da yine don't ile yapılır: Don't be + sıfat. Türkçede “korkma, üzülme, geç kalma” gibi fiille söylediğimiz pek çok emir, İngilizcede bu kalıpla kurulur.
- Be quiet, please.Lütfen sessiz olun.
- Be nice to your sister.Kız kardeşine iyi davran.
- Don't be afraid.Korkma.
- Don't be sad.Üzülme.
Please ile Kibar Emir Cümleleri
İngilizcede bir isteği yalın bir emir cümlesiyle söylemek, özellikle tanımadığın birine, sert kaçabilir. Cümleyi yumuşatmanın en kolay yolu please eklemektir. Please cümlenin başına ya da sonuna gelebilir. Sona geldiğinde önüne genellikle virgül konur: Close the door, please.

Daha da kibar olmak istediğinde emir cümlesi yerine bir soru sorarsın. Can you help me, please? (Bana yardım edebilir misin, lütfen?) gibi can ile kurulan sorular günlük hayatta çok yaygın bir rica kalıbıdır. Bir yabancıya, bir garsona ya da bir öğretmene could you ile başlayan sorular daha da nazik duyulur: Could you open the window, please?
| Ne kadar kibar? | Cümle | Türkçesi |
|---|---|---|
| Doğrudan | Give me the salt. | Tuzu ver. |
| Kibar | Give me the salt, please. | Tuzu verir misin, lütfen? |
| Daha kibar | Can you give me the salt, please? | Tuzu verebilir misin, lütfen? |
| En kibar | Could you give me the salt, please? | Tuzu verebilir misiniz, lütfen? |
Let's ve Let Me Nasıl Kullanılır?
Let fiiliyle kurulan iki kalıp emir cümlesine benzer ama işleri farklıdır: let's bir öneri yapar, let me ise bir işi üstlenmeyi teklif eder. İkisinden sonra da fiil yalın hâlde gelir.
Let's ve let's not: “hadi …elim” önerisi
Let's, let us’ın kısaltmasıdır ve Türkçedeki “hadi …elim / …alım” anlamını verir. Emir cümlesinden farkı, konuşanın kendisini de işin içine katmasıdır. Let's’ten sonra da fiil yalın hâlde gelir: Let's eat. (Hadi yiyelim.) Olumsuz öneri için araya not girer: Let's not eat now. (Şimdi yemeyelim.)
- Let's go to the cinema.Hadi sinemaya gidelim.
- Let's play a game.Hadi bir oyun oynayalım.
- Let's not take a taxi. Let's walk.Taksiye binmeyelim. Yürüyelim.
- It's late. Let's go home.Geç oldu. Hadi eve gidelim.
Let's ile yapılan bir öneriye olumlu cevap vermek için Yes, let's. (Evet, hadi.) ya da Good idea! (İyi fikir!) denir.
Let me: “…eyim” teklifi
Let me bir öneri değil, izin ya da yardım teklifidir: Let me help you. (Sana yardım edeyim.) İşi konuşanın kendisi yapacaktır; Türkçede “-eyim, -ayım” ekiyle karşılanır. Let’ten sonra zamir hep nesne hâlinde gelir: me, us, him (I, we, he değil). Bu şekillere nesne zamirleri denir.
- Let me carry your bag.Çantanı ben taşıyayım.
- Let me think.Bir düşüneyim.
- Let me see your photos.Fotoğraflarına bir bakayım.
- Let me open the window.Pencereyi ben açayım.
İngilizce Emir Cümleleri ile En Sık Yapılan Hatalar
Emir cümleleri kısa ve kolay olduğu için hatalar da genellikle birkaç küçük noktada toplanır. Bunların çoğu, Türkçedeki olumsuzluk ekini ya da özneyi İngilizceye birebir aktarmaya çalışmaktan kaynaklanır.
Not run in the corridor!
Don't run in the corridor!
Türkçede olumsuzluğu fiile eklenen “-ma” ile yaparız (koşma). İngilizcede emir cümlesi yalnız not ile olumsuz yapılmaz; fiilin önüne don't gelir.
Doesn't touch the cat.
Don't touch the cat.
Emir cümlesinin öznesi her zaman karşındaki kişidir (you). Bu yüzden doesn't hiçbir zaman kullanılmaz; kime söylersen söyle don't doğrudur.
Don't afraid.
Don't be afraid.
“Korkma” Türkçede fiildir, ama İngilizcede afraid bir sıfattır. Sıfatla kurulan emirde be şarttır. Aynı hata Don't angry. gibi cümlelerde de yapılır; doğrusu Don't be angry.
Don't be worry.
Don't worry.
Bir önceki hatanın tersidir: “be” her olumsuz emre eklenmez. Worry bir fiildir, bu yüzden doğrudan don't ile gelir. Be yalnız sıfatlarla kullanılır: Don't be afraid. ama Don't worry.
Don't to open the window.
Don't open the window.
Fiiller sözlüklerde ve kelime listelerinde çoğu zaman “to open” diye verildiği için “to” da eklenir. Emir cümlesinde fiil to almaz; yalın hâli kullanılır.
You sit down, please.
Sit down, please.
Türkçede “Sen otur.” diyebiliriz. İngilizcede emir cümlesinde özne normalde söylenmez. You sit down. cümlesi, geniş zamandaki bir tespite (“Sen oturursun.”) benzer ve kaba bir emir gibi de duyulabilir.
Let's to go home.
Let's go home.
Let's’ten sonra fiil yalın hâlde gelir; to ya da -ing eklenmez. Let's going da yanlıştır.
Lets go to the park.
Let's go to the park.
Let's, let us’ın kısaltmasıdır ve kesme işareti alır. Lets (kesme işaretsiz) “izin verir” anlamındaki başka bir kelimedir: She lets me use her phone.
Emir Cümleleri ile Present Simple Farkı
Emir cümlesi ile present simple (geniş zaman) cümlesi aynı fiili kullanır ve ilk bakışta birbirine çok benzer. Aralarındaki temel fark öznedir: geniş zaman cümlesinde özne vardır ve bir alışkanlığı ya da gerçeği anlatır; emir cümlesinde özne yoktur ve karşındakinden bir şey ister.
| Emir cümlesi | Present simple | |
|---|---|---|
| Özne | yok | var (I, you, she…) |
| Olumlu | Drink water. (Su iç.) | You drink water. (Su içersin.) |
| Olumsuz | Don't drink cola. (Kola içme.) | You don't drink cola. (Kola içmezsin.) |
| Üçüncü kişi | değişmez | She drinks water. (Su içer.) |
| Görevi | istek, uyarı, öneri | alışkanlık, gerçek |
Emir cümlesi, birine bir şeyi yapmasını söylemenin en doğrudan yoludur. İngilizcede bir şeyin zorunlu olduğunu anlatmak için must ve have to, tavsiye vermek için de should ile kurulan cümleler kullanılır: You should drink water. (Su içmelisin.) Bu yapılar A2 seviyesinde ayrı derslerde anlatılıyor.
Derinleşmek İsteyenlere
Emir cümlesinde “you” hiç kullanılmaz mı?
Kullanılabilir, ama özel durumlarda. Bir gruba konuşurken kime ne söylediğini netleştirmek için özne eklenir: You sit here, and you sit there. (Sen buraya otur, sen de oraya.) Bunun dışında sıradan bir emir cümlesinde you söylenmez.
Do ile vurgulu emir: Do come in!
Olumlu bir emir cümlesinin başına do eklendiğinde cümle daha sıcak ve ısrarcı bir davete dönüşür: Do come in! (Ne olur, buyurun girin!) Do sit down. (Lütfen, oturun.) Bu kullanım biraz resmî ve İngiliz İngilizcesinde daha yaygındır.
Tabelalardaki yasaklar: No smoking, No parking
Tabelalarda yasak bildirmek için emir cümlesinin yanında kısa bir kalıp daha kullanılır: No + fiil-ing. No smoking. (Sigara içilmez.) No parking. (Park yapılmaz.) Bu kalıp yalnız tabela ve yazılı uyarılarda kullanılır; konuşmada bir kişiye Don't smoke here. denir.
Emrin sonuna eklenen “will you?”
Konuşmada emir cümlesinin sonuna will you? ya da can you? eklenerek istek yumuşatılır: Open the door, will you? (Kapıyı açar mısın?) Bu yapı bir question tag türüdür ve B1 seviyesindeki derste ayrıntılı anlatılıyor.
Başkasının emrini aktarmak: He told me to wait.
Birinin verdiği emri başka birine aktarırken emir cümlesi to + fiil yapısına dönüşür: “Wait here.” → He told me to wait here. (Bana burada beklememi söyledi.) Olumsuzda not to kullanılır: She told us not to run. Bu konu ileri seviyede, dolaylı anlatım dersinde işleniyor.
İngilizce Emir Cümleleri Alıştırmaları
Şimdi öğrendiklerini pekiştirme zamanı. Üç alıştırmada önce fiili doğru hâle getirecek, sonra doğru seçeneği bulacak, en sonda da cümleleri dönüştüreceksin. Cevaplarını yaz ya da seç ve “Kontrol et” düğmesine bas; yanlış yaptığın sorularda açıklamayı göreceksin.
Alıştırma 1: Parantezdeki fiille emir cümlesi kur
Parantezde “not” varsa olumsuz emir yaz. Cümle başındaki kelimeye büyük harfle başla.
- 1
your books, please. (open)
- 2
in the classroom. (not / run)
- 3
careful! The floor is wet. (be)
- 4
late for school. (not / be)
- 5
left at the bank. (turn)
- 6
the oven. It's hot! (not / touch)
- 7
Please quietly. The baby is sleeping. (speak)
Cevap anahtarı
- Open
- Don't run — Olumsuz emir: don't + fiil.
- Be
- Don't be — Be ile olumsuz emir: don't be.
- Turn
- Don't touch
- speak — Please’ten sonra da fiil yalın hâlde kalır.
Alıştırma 2: Doğru seçeneği işaretle
Emir cümlesinde fiilin hangi hâlde olduğuna dikkat et.
- 1
___ the door, please.
- 2
___ talk in the library.
- 3
___ afraid. The dog is friendly.
- 4
It's a nice day. ___ go to the park!
- 5
Hangisi bir garsondan kibarca bir şey istemek için en uygun cümledir?
- 6
Let's ___ TV tonight. Let's go out.
Alıştırma 3: Cümleleri dönüştür
Parantezdeki ipucuna göre boşluğa doğru biçimi yaz; kısaltma şart değil.
- 1
Open the window. (olumsuz) → the window.
- 2
Don't sit here. (olumlu) → here.
- 3
You are noisy. (olumsuz emir) → noisy.
- 4
Go home. (let's ile öneri) → home.
- 5
Let's take a taxi. (olumsuz öneri) → a taxi.
- 6
Sit down. (please ile başla) → sit down.
Okuma, dinleme, yazma ve konuşma çalışmaları
A1 seviyesinde her becerinin ücretsiz çalışmaları var, kalanı Premium üyelere açık. Konuyu metinle, sesle ve kendi cümlelerinle pekiştir.
- Okuma çalışmalarıKısa metni oku, anlama sorularını cevapla3 ücretsiz
22 Premium - Dinleme çalışmalarıSesli metni dinle, ne anladığını göster3 ücretsiz
22 Premium - Yazma çalışmalarıBoşlukları doldur, kendi cümlelerini yaz3 ücretsiz
22 Premium - Konuşma çalışmalarıCümleleri sesli söyle, telaffuzunu ölç3 ücretsiz
22 Premium
İngilizce Emir Cümleleri Konu Özeti
- Emir cümleleri (imperatives) birinden bir şey istemek, yol göstermek, uyarmak ya da davet etmek için kullanılır.
- Olumlu emir fiilin yalın hâliyle başlar ve özne söylenmez: Open the door.
- Olumsuz emirde fiilin önüne don't (do not) gelir: Don't run. Doesn't ya da yalnız not kullanılmaz.
- Sıfatla kurulan emirde be / don't be kullanılır: Be careful. / Don't be late.
- Please cümleyi kibarlaştırır; daha kibar bir rica için Can you…, please? sorusu tercih edilir.
- Let's + fiil öneri bildirir (Hadi …elim); olumsuzu let's not + fiildir.
İngilizce Emir Cümleleri Hakkında Sık Sorulan Sorular
Imperatives ne demek?
İngilizce emir cümleleri nasıl kurulur?
İngilizce olumsuz emir cümlesi nasıl yapılır?
Emir cümlelerinde özne var mı?
Emir cümlesi kaba mıdır?
Let's ne demek, emir cümlesi mi?
Emir cümlesinin sonuna ünlem işareti konur mu?
Emir cümlesinde neden doesn't kullanılmaz?
Benzer dersler
- A1Am, Is, Are (To Be Fiili) Konu Anlatımı: Kullanımı, Örnek Cümleler ve Alıştırmalar
- A1Present Simple Tense (Geniş Zaman) Konu Anlatımı: Kuralları, Örnek Cümleler ve Alıştırmalar
- A1Can / Can't Kullanımı Konu Anlatımı: Yetenek, İzin, Örnek Cümleler ve Alıştırmalar
- A1İngilizce Cümle Yapısı (Özne + Fiil + Nesne): Cümle Kurma Sırası, Örnekler ve Alıştırmalar
- A2Must ve Have To Konu Anlatımı: Farkı, Mustn't ve Don't Have To, Örnek Cümleler ve Alıştırmalar
- A2Should Kullanımı: Tavsiye Bildiren Should Konu Anlatımı, Shouldn't, Örnek Cümleler ve Alıştırmalar
